جزوه ساختار اتم ( نظام قدیم ) همراه با تست‌های کنکور

دالتون با استفاده از واژۀ یونانی اتم که به معنای تجزیه ناپذیر است، ذره های سازندۀ عنصرها را توضیح داد. این دیدگاه که همۀ مواد از ذره های کوچک و تجزیه ناپذیری به نام اتم ساخته شده اند، نخستین بار 2500 سال پیش توسط دموکریت فیلسوف یونانی مطرح شده بود، اما دالتون با اجرای آزمایش های بسیار از نو به آن دست یافت.

اگر چه امروز می دانیم که اتم ها خود از ذره های کوچک تری (ذره های زیر اتمی) ساخته شده اند و همۀ آن ویژگی هایی را ندارند که دالتون برای آنها برشمرده بود ولی هنوز هم باور داریم که اتم کوچک ترین ذرۀ یک عنصر است که خواص شیمیایی و فیزیکی عنصر یاد شده به ویژگی های آن بستگی دارد. به هرحال نظریۀ اتمی دالتون علی رغم نارسایی ها و ایرادهایی که داشت به نقطۀ آغازی برای مطالعۀ دقیق تر و عمیق تر ساختار و رفتار (خواص) ماده تبدیل شد.

در سال 1926 اروین شرودینگر فیزیک دان مشهور اتریشی بر مبنای رفتار دوگانۀ الکترون و با تأکید بر رفتار موجی آن مدلی برای اتم پیشنهاد داد. وی در این مدل به جای محدود کردن الکترون به یک مدار دایره ای شکل، از حضور الکترون در فضایی سه بعدی به نام اوربیتال سخن به میان آورد. او پس از انجام محاسبه های بسیار پیچیدۀ ریاضی نتیجه گرفت، همان گونه که برای مشخص کردن مکان یک جسم در فضا به سه عدد (طول، عرض و ارتفاع) نیاز است، برای مشخص کردن هر یک از اوربیتال های یک اتم نیز به چنین داده هایی نیاز داریم. شرودینگر به این منظور از سه عدد n، l و ml استفاده کرد که عددهای کوانتومی خوانده می‌شوند.

اگر برای رسم آرایش الکترونی اتم عنصرهای دیگر از اتم هیدروژن شروع کنیم و سپس یک به یک بر تعداد پروتون های درون هسته و الکترون های پیرامون آن بیفزاییم، به این گونه، اتم عنصرهای سنگین تر از هیدروژن را به ترتیب افزایش عدد اتمی ساخته ایم. این شیوۀ دست یافتن از یک اتم به اتم دیگر را اصل بناگذاری یا آفبا می‌گویند.


نظرات